Blog
Oila huquqi

Aliment undirish haqida hamma narsani bilasizmi? (Eng muhim 7 savolga javob)

I
Islombek Abdixakimov
23-aprel, 2026·2 daqiqa oʻqish
29
Aliment undirish haqida hamma narsani bilasizmi? (Eng muhim 7 savolga javob)

Bolaning ta’minoti — bu shunchaki majburiyat emas, bu qonun bilan himoyalangan huquqdir. Agar siz aliment masalasida ikkilanayotgan boʻlsangiz, ushbu kichik qoʻllanma sizga yoʻl koʻrsatadi.

1. Aliment undirish uchun qayerga murojaat qilish kerak?

Siz aliment talabi bilan oʻzingiz yashab turgan joydagi fuqarolik ishlari boʻyicha sudga murojaat qilish huquqiga egasiz. Buning uchun sobiq turmush oʻrtogʻingiz yashaydigan tuman sudiga borish shart emas.

2. Sudga ariza berish qimmatga tushmaydimi?

Yoʻq! Oʻzbekiston qonunchiligiga koʻra, aliment undirish toʻgʻrisidagi da’volar boʻyicha da’vogarlar davlat bojini toʻlashdan toʻliq ozod qilingan. Arizangiz mutlaqo bepul koʻrib chiqiladi. (pochta xarajati uchun arzimagan pul toʻlaysiz)

3. Aliment miqdori qanday hisoblanadi?

Oila kodeksiga koʻra, aliment miqdori ota-onaning daromadidan quyidagi ulushlarda undiriladi:

  • 1 bola uchun — daromadning 1/4 qismi (25%);

  • 2 bola uchun — daromadning 1/3 qismi (33.3%);

  • 3 va undan ortiq bola uchun — daromadning yarmi (50%).

4. Agar ota rasman ishlamasa, aliment undirib boʻlmaydimi?

Undirib boʻladi! Agar qarzdor ishlamayotgan boʻlsa, aliment miqdori mamlakatdagi oʻrtacha oylik ish haqi miqdori boʻyicha hisoblanadi. Shuningdek, sud alimentni har oy toʻlanadigan qat'iy miqdorda ham belgilab berishi mumkin.

5. Oʻtgan davrlar uchun ham pul olsa boʻladimi?

Ha, aliment sudga murojaat qilingan paytdan boshlab undiriladi. Lekin, agar siz sudga qadar ham pul olishga harakat qilganingizni va ota boʻyin tovlaganini isbotlasangiz, oʻtgan 3 yillik davr uchun ham aliment undirib olishingiz mumkin.

6. Bola kasal boʻlib qolsa, qoʻshimcha yordam soʻrash mumkinmi?

Albatta. Bolaning ogʻir shikastlanishi yoki kasalligi kabi favqulodda xarajatlar yuzaga kelsa, ota bu xarajatlarda ishtirok etishga majbur. Agar u ixtiyoriy pul bermasa, sud orqali qoʻshimcha mablagʻ undiriladi.

7. Agar ota baribir toʻlamasa, nima qilish kerak?

Agar qarzdor alimentdan boʻyin tovlasa, unga nisbatan ma’muriy va jinoiy javobgarlik choralari qoʻllaniladi. Eng muhimi, agar otadan pul undirishning imkoni boʻlmasa, “Aliment toʻlovlari jamgʻarmasi” qarzni sizga biryoʻla toʻlab beradi, soʻngra davlatning oʻzi bu pulni otadan undirib oladi.

Xulosa

Farzand ta'minoti — bu kelajak sarmoyasidir. Huquqlaringizni biling va ulardan foydalaning!

Ma’lumotlar Oʻzbekiston Respublikasining Oila va Fuqarolik protsessual kodekslariga asoslangan.

Shu kabi maqolalarni har hafta oling

Telegram kanalimizga obuna boʻling — yangi qonun oʻzgarishlari va amaliy maslahatlar digestni birinchi boʻlib oling.

@civil_uz kanalga o'tish

Istalgan vaqt chiqib ketishingiz mumkin